İçeriğe geç
0414 313 25 05

Gayrimenkul

Tapu İptal ve Tescil Davası: Muris Muvazaası Nedir?

Miras bırakan malını satış gibi göstererek bir mirasçıya devrettiyse diğer mirasçılar ne yapabilir? Tapu iptal davasının şartları ve delilleri.

Av. Mehmet Velat İzolKurucu avukat 2 dk okuma

Bir anne ya da babanın, ölmeden önce evini veya arsasını çocuklarından birine “satmış” göstermesi, Türkiye’de en sık karşılaşılan miras uyuşmazlıklarından biridir. Tapuda görünen satış gerçekte bağışsa, diğer mirasçıların bu işlemin iptalini isteme hakkı doğabilir.

Muris muvazaası ne demektir?

Muris, miras bırakan anlamına gelir. Muvazaa ise görünürdeki işlemin gerçek iradeyi yansıtmamasıdır. Miras bırakan, mirasçılarından mal kaçırma amacıyla taşınmazı bağışlamak istediği hâlde tapuda satış gibi gösterirse muris muvazaası gündeme gelir. Yargıtay’ın 1 Nisan 1974 tarihli içtihadı birleştirme kararı, bu tür işlemlerde mirasçılara tapu iptali isteme imkânı tanır.

Hangi şartlar aranır?

  • İşlem, tapuda satış ya da benzeri bedelli bir devir olarak yapılmış olmalıdır.
  • Gerçekte bağış iradesi bulunmalı, bedel ödenmemiş olmalıdır.
  • Amaç, diğer mirasçıları miras hakkından yoksun bırakmak olmalıdır.
  • Davacı, saklı paylı olmasa da yasal mirasçı olmalıdır.

İspat nasıl yapılır?

Mahkeme tek bir delile değil, olayın bütününe bakar. Şu sorular belirleyicidir:

  • Miras bırakanın taşınmazı satmak için bir ihtiyacı var mıydı?
  • Alıcının satın alacak mali gücü var mıydı?
  • Satış bedeli ile gerçek değer arasında belirgin fark var mı?
  • Bedelin ödendiğine dair banka kaydı bulunuyor mu?
  • Taraflar arasındaki aile ilişkileri ve diğer çocuklara karşı tutum nasıldı?

Mirasçılar muvazaayı tanıkla da ispatlayabilir.

Dava nerede ve ne zaman açılır?

Dava, taşınmazın bulunduğu yerdeki asliye hukuk mahkemesinde açılır. Muris muvazaasına dayanan davalar zamanaşımına tabi değildir; yine de deliller zamanla kaybolabileceği için beklemek doğru olmaz. Bu dava türünde arabuluculuk zorunlu değildir.

Dava açılırken taşınmazın üçüncü kişilere devredilmemesi için tapu kaydına ihtiyati tedbir konulması istenebilir. Üçüncü kişiye devir, davanın sonucunu etkileyebilir.

Tenkis davasından farkı

Tenkis davası, miras bırakanın gerçekten bağış yaptığı ya da vasiyet ettiği, ancak saklı payın aşıldığı durumlarda açılır. Muvazaa davasında ise işlemin kendisi geçersiz sayılır. Tenkis süreye bağlıdır; hakkın ihlal edildiğinin öğrenilmesinden itibaren bir yıl ve her hâlde vasiyetnamenin açılmasından ya da mirasın açılmasından itibaren on yıldır. Bu yüzden iki talep birlikte, kademeli olarak da ileri sürülebilir.

Sonuç ne olur?

Dava kabul edilirse tapu iptal edilir ve davacının miras payı oranında adına tescile karar verilir. Sonrasında paydaşlar anlaşamazsa ortaklığın giderilmesi davası gündeme gelir. Yasal payınızı miras payı aracıyla görebilirsiniz.

Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır ve yayımlandığı tarihteki mevzuata göre hazırlanmıştır. Her olayın kendine özgü koşulları farklı sonuçlar doğurabileceğinden, somut durumunuz için bir avukata danışmanızı öneririz.

Okumaya devam edin

İlgili makaleler

Tüm makaleler

Görüşme planlayın

Dosyanızı birlikte değerlendirelim.

Belgelerinizi inceleyip işleyen süreleri ve atılacak ilk adımı açıkça anlatalım.